Συνέντευξη στο δημοσιογράφο Θάνο Χριστακόπουλο για την εφημερίδα ΄΄ΝΕΟΛΟΓΟΣ των ΠΑΤΡΩΝ΄΄Εμβόλια, μεταλλάξεις τι μέλλει γενέσθαι (Αναδημοσιευση απο το φύλλο της εφημερίδας την 1/10/2021)
Ερωτήσεις για την εφημερίδα της Πάτρας ΄΄Νεολόγος΄΄.
-Πώς βλέπετε να εξελίσσεται η πανδημία. Ήταν τα όσα ζήσαμε το Καλοκαίρι αναμενόμενα ή λόγω των μεταλλάξεων και εσείς οι ειδικοί εκπλαγήκατε δυσάρεστα;
Αυτό που δείχνει ξεκάθαρο είναι ότι η πανδημία δεν θα τελειώσει τους επόμενους έξι μήνες. Ο εμβολιασμός αποτελεί σημαντικό όπλο για την αναχαίτιση της Πανδημίας καθώς για να επιτευχθεί θα πρέπει τουλάχιστον το 90% του παγκόσμιου πληθυσμού ή να εμβολιαστεί ή να νοσήσει. Η έκρηξη στους αριθμούς των κρουσμάτων το καλοκαίρι οφείλεται βέβαια στη διασπορά της πιο μεταδοτικής μετάλλαξης Δέλτα (Delta) ήταν όμως η υπερβολική χαλάρωση των μέτρων δημόσιας υγείας (μάσκες , αποστάσεις) η αύξηση των μετακινήσεων στο πλαίσιο της θερινής περιόδου και η αποτυχία στο ποσοστό κάλυψης του προγράμματος εμβολιασμού που έδωσαν στον ιό αυτή τη δυνατότητα.
-Τι να περιμένουμε τον Χειμώνα; Θα είναι ένας ακόμα δύσκολος Χειμώνας ή λόγω της προόδου του εμβολιασμού, αισιοδοξείτε ότι τα πράγματα θα κυλήσουν καλύτερα;
Το βέβαιο είναι ότι οι επόμενοι μήνες, θα είναι δύσκολοι. Κάποιοι ειδικοί προειδοποιούν για εφιαλτικό χειμώνα. Δε θα ήθελα να είμαι τόσο απαισιόδοξη είναι όμως γεγονός ότι ενώ τα κρούσματα και οι θάνατοι συνανθρώπων μας από την νόσο CoVID-19 συνεχώς αυξάνονται ο ρυθμός εμβολιασμού επιβραδύνεται και τα μέτρα προστασίας για τη δημόσια υγεία και την ενίσχυση του ΕΣΥ παραμένουν ανύπαρκτα. Με σημαντικό ποσοστό πληθυσμού και μάλιστα από τις ευπαθείς ομάδες, να μην έχει εμβολιαστεί και με τα ελλιπέστατα προληπτικά μέτρα, θα πρέπει να αναμένουμε νέες εξάρσεις σε σχολικές αίθουσες, μέσα μαζικής μεταφοράς και χώρους εργασίας τους επόμενους μήνες, την ώρα που η οικονομία θα πιέζει για επανεκκίνηση.
-Γιατί πλέον υπάρχει ισχυρή σύσταση εμβολιασμού και των παιδιών παρά το δεδομένο ότι, κατά κανόνα, δεν νοσούν βαριά από τον covid-19; Εσείς τι θα συμβουλεύατε τους γονείς;
Τελευταία τα παιδιά όλο και περισσότερο γίνονται ευάλωτα στον νέο κορωνοϊό. Οι περισσότερες λοιμώξεις είναι ήπιες ή και ασυμπτωματικές φαίνεται όμως ότι τα παιδιά με ορισμένες υποκείμενες παθήσεις [1] επηρεάζονται δυσανάλογα.
Ο FDA τον Αύγουστο ενέκρινε το εμβόλιο Pfizer για άτομα ηλικίας 16 ετών και ΕΔΩΣΕ άδεια για επείγουσα χρήση σε παιδιά ηλικίας 12 έως 15 ετών ενώ για παιδιά κάτω των 12 ετών αναμένει τα αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών για την αξιολόγηση της ασφάλειας και της απόκρισης στα εμβόλιο COVID-19. Τα mRNA εμβόλια καταστρέφονται απ’ τον οργανισμό μέσα σε ώρες, αφού δώσουν το «μήνυμα» για την παραγωγή αντισωμάτων. Κανένα συστατικό του εμβολίου δεν αθροίζεται στον οργανισμό για να συνδεθεί με μακροπρόθεσμη ανεπιθύμητη ενέργεια. Φαίνεται επομένως να είναι ασφαλή για τη χορήγησή τους και σε παιδιά.
Το βέβαιο είναι ότι παιδιά με σοβαρά υποκείμενα νοσήματα [1] που βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο για σοβαρή έκβαση της νόσου CoVID-19 θα πρέπει να εμβολιάζονται χωρίς δισταγμό
Και για τις ηλικίες κάτω των 15 ετών θα περίμενα τις μελέτες να ολοκληρωθούν
Σε κάθε περίπτωση πρέπει να υπάρχει συμβουλή από τον παιδίατρο του παιδιού. Πρέπει να αφήσουμε την επιστήμη και τα δεδομένα να μας καθοδηγήσουν
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
[1] Παιδιά υψηλού κινδύνου περιλαμβάνουν (ελλιπή τα δεδομένα στα παιδιά): 1. παιδιά με χρόνια πνευμονοπάθεια (κυστική ίνωση, βρογχοπνευμονική δυσπλασία)
- παιδιά με συγγενή καρδιοπάθεια και σημαντικού βαθμού αιμοδυναμική επιβάρυνση
- ασθενείς με σοβαρή ανοσοκαταστολή όπως
- ογκολογικοί ασθενείς υπό χημειοθεραπεία,
- παιδιά μετά από ΜΜΟ ή μεταμόσχευση συμπαγών οργάνων,
- παιδιά με SCID ή HIV λοίμωξη και χαμηλά CD4 (ανάλογα με ηλικία ασθενή).
- βρέφη <12 μηνών (σημειώνεται ότι δεν υπάρχει ομοφωνία και πιθανολογείται ότι τα αυξημένα ποσοστά νοσηλείας δεν σχετίζονται απαραίτητα με βαρύτερη κλινική εικόνα).
- παιδιά με ΣΔ τύπου 1 (σημειώνεται ότι αν και ο ΣΔ αποτελεί ομάδα υψηλού κινδύνου για τους ενήλικες αυτό δεν έχει επιβεβαιωθεί ότι ισχύει και για τα παιδιά).
6, παιδιά που λαμβάνουν ιατρογενή ανοσοκαταστολή (βιολογικούς παράγοντες ή και κορτικοστεροειδή) λόγω υποκείμενου νοσήματος
–Όλο αυτό το διάστημα υπάρχει από τους πολίτες μια έντονη καχυποψία και αμφισβήτηση των αποφάσεων που λαμβάνονται. Θεωρείται ότι σε κεντρικό επίπεδο έγιναν λάθος κινήσεις στη διαχείρισης της πανδημίας που συνέβαλαν σε αυτή τη δυσπιστία μέρους του πληθυσμού;
Το σίγουρο είναι ότι περάσαμε ένα δίμηνο σκληρού lockdown τον προηγούμενο Μάρτιο στο οποίο όλος ο κόσμος είχε υπακούσει τυφλά φοβισμένος από έναν άγνωστο εχθρό και δείχνοντας εμπιστοσύνη στους επιστήμονες
Ακολούθησε η έναρξη μιας τουριστικής σεζόν εν μέσω πανδημίας που το μόνο που κατάφερε ήταν ένα δεύτερο κύμα που κορυφώθηκε τον Αύγουστο που βρήκε τον πληθυσμό απόλυτα εκτεθειμένο με κάτω από 1% αντισώματα.
Ανοίγουν τα πάντα το Σεπτέμβριο χωρίς καμία κρατική μέριμνα για το σχολείο για τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς για τους χώρους εργασίας
Η Πανδημία δυστυχώς χρησιμοποιήθηκε για να περάσουν πολλά μέτρα κάτω από το τραπέζι Αυτό κάνει πολλές φορές τους πολίτες να αμφισβητούν τα κίνητρα της εκάστοτε εξουσίας. 7 Ιανουαρίου του 2021 ανοίγουν τα σχολεία ενώ γνωρίζουμε ότι το κυρίαρχο στέλεχος που κυκλοφορεί στην κοινότητα τότε, η μετάλλαξη Άλφα προσβάλλει πλέον παιδιά. Μετά από 15 ήμερες ξεκινάει το φονικό κύμα που στοίχισε τη ζωή σε χιλιάδες συμπολίτες μας και οδήγησε στην κατάρρευση του συστήματος υγείας. Μήπως έπρεπε να προηγηθούν στον εμβολιασμό οι ευάλωτες ομάδες όπως γίνεται τώρα στην τρίτη δόση. Σίγουρα κάποια πράγματα στη διαχείριση της πανδημίας πιστεύω έπαιξαν καθοριστικό ρόλο και θα έπρεπε να έχουν γίνει διαφορετικά, βέβαια πάντα είναι εύκολο να κρίνεις εκ των υστέρων
-Αναφορικά με τον εμβολιασμό έχουμε ακούσει δύο θεωρίες. Η μία υποστηρίζει ότι καλώς προχωράει για να μην δίνεται περιθώριο στον ιό να μεταλλάσσεται, η άλλη υποστηρίζει το ακριβώς αντίθετο, ότι δηλαδή λόγω του εμβολιασμού, έχουμε τις μεταλλάξεις. Τι από τα ίδιο εκτιμάτε ότι ισχύει τελικά;
Υπάρχει ένα στοιχείο αλήθειας και στη μία άποψη και στην άλλη. Ο στόχος του κάθε ιού είναι να εξαπλωθεί όσο το δυνατόν περισσότερο και να προσβάλλει όσο το δυνατόν μεγαλύτερο κομμάτι του πληθυσμού. Μέσα στα πλαίσια της αναπαραγωγής του γίνονται κάποια λάθη που λέμε μεταλλάξεις. Αν και οι κοροναϊοί έχουν κάποια αυτορρύθμιση όταν υπάρχει πολύ υψηλό ιϊκό φορτίο στον πληθυσμό, έχουμε πολλές μεταλλάξεις και αυτές που του δίνουν κάποιο πλεονέκτημα επικρατούν. Η ιδανική στρατηγική από την άποψη του ιού, για να πετύχει την εξάπλωση του είναι η προσπάθεια του να συνδεθεί όσο πιο εύκολα με το μόριο «κερκόπορτα» που χρησιμεύει για την είσοδο του ιού στα κύτταρα [Για τον SARS-CoV-2 οι υποδοχείς ACE2 (αγγειομετατρεπτικό ένζυμο )]. Όποιες μεταλλάξεις του δίνουν τη δυνατότητα αυτή επικρατούν. Εδώ έχουμε τις παραλλαγές μεγάλης μεταδοτικότητας και έχουμε ισχυρές και γρήγορες ανοσολογικές απαντήσεις. Ο ιός δεν μπορεί να ξεπεράσει το τείχος ανοσίας μόνο με την ταχύτητα δέσμευσης. Σε ένα περιβάλλον, όπου όλο και μεγαλύτερο τμήμα του πληθυσμού εμβολιάζεται, ο ιός προσπαθεί να «ξεγλιστρήσει» από τα αντισώματα και να περάσει απαρατήρητος. Οι μεταλλάξεις που κάνουν τον ιό λιγότερο ορατό θα τον βοηθήσουν να παραμείνει στους αεραγωγούς περισσότερο και πιθανώς να μεταδοθεί σε περισσότερα άτομα. Αυτές λέγονται μεταλλάξεις διαφυγής, σχετίζονται με τον εμβολιασμό όταν για κάποιο λόγο δεν υπάρχει καλή ανοσιακή απάντηση στον άνθρωπο ή εν μέσω των δυο δόσεων εμβολίων. Όλες οι παραλλαγές, ωστόσο, έχουν κάποια κοινή αδυναμία: Μπορούν να σταματήσουν μέσω των συνδυασμένων μέτρων εμβολίων, μάσκας, αποστασιοποίησης. Οι ιοί δεν μπορούν να ζήσουν χωρίς εμάς, επιβιώνουν μόνο αν εμείς το επιτρέψουμε.
Ιουλία Συροκώστα- Σταθοπούλου
Παθολόγος- Λοιμωξιολόγος
Διευθύντρια ΕΣΥ-ΠΓΝΠατρών