Νέα

Στις ΗΠΑ υπολογίζεται ότι περισσότερα από 42 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν υπέρταση, ενώ άλλα 8 εκατομμύρια έχουν πληροφορηθεί σε περιστασιακές μετρήσεις για αυξημένα επίπεδα αρτηριακής υπέρτασης. Στην Ελλάδα, από πρόσφατα στοιχεία της επιδημιολογικής μελέτης “ΑΤΤΙΚΗ” της Α΄ Πανεπιστημιακής Καρδιολογικής Κλινικής υπέρταση εμφανίζει το 38% των ανδρών και το 24% περίπου των γυναικών. Δηλαδή με λίγα λόγια σχεδόν 3 εκατομμύρια Έλληνες έχουν αυξημένες τιμές αρτηριακής πίεσης. Πόσο καλά ελέγχεται η αρτηριακή πίεση; Στις ΗΠΑ πριν το 1980 μόνο 31% των υπερτασικών ανθρώπων λάμβαναν θεραπευτική αγωγή. Τα τελευταία χρόνια αυτό το ποσοστό ανέρχεται σε 53.6%. Επίσης το ποσοστό ρύθμισης των επιπέδων πίεσης από 10% έχει ανέλθει στο 27.4%. Τα δεδομένα από τον Ελλαδικό χώρο δείχνουν ότι: • 65% των ανδρών και το 40% των γυναικών με υπέρταση δεν λαμβάνουν καμία θεραπεία, • 34% όσων λαμβάνουν θεραπεία, ρύθμιζαν ικανοποιητικά την πίεση τους, • μόνο το 15% των υπερτασικών στο σύνολο τους ρυθμίζει την πίεση τους

<b>Γιατί η αρτηριακή πίεση αυξάνεται; Τι είναι η ιδιοπαθής υπέρταση;</b><br> Τα αίτια της αυξημένης πίεσης ποικίλουν και συνήθως είναι άγνωστα. Στην τελευταία περίπτωση πρόκειται για την ιδιοπαθή υπέρταση. Αυτή μπορεί να οφείλεται σε μείωση του αυλού των αρτηριών, αύξηση της ροής αίματος, ή σε αύξηση της δύναμης συστολής της καρδιάς ή αύξηση του καρδιακού ρυθμού. Οποιαδήποτε από αυτές τις καταστάσεις μπορεί να αυξήσει την αρτηριακή πίεση. Η ιδιοπαθής υπέρταση είναι υπεύθυνη για το 95% των περιπτώσεων υπέρτασης. Μερικές φορές όμως η υψηλή αρτηριακή πίεση μπορεί να οφείλεται σε άλλη πάθηση, όπως σε πάθηση των νεφρών, της καρδιάς ή των ενδοκρινών αδένων. Όταν αυτό συμβαίνει, τότε αποκαλείται δευτεροπαθής υπέρταση. Η κατάσταση αυτή αντιμετωπίζεται μόνο με θεραπεία της νόσου που την προκάλεσε.<br> <b>Χαμηλή αρτηριακή πίεση</b><br> Είναι σπάνια και συνήθως καλοήθης κατάσταση, η οποία συναντάται σε νεαρά άτομα όπου η αρτηριακή πίεση αναφέρεται 90/70 ή ακόμα 80/60 mmHg, ενώ νιώθουν απόλυτα υγιή. Όταν η αρτηριακή πίεση είναι πραγματικά τόσο χαμηλή, κυρίως σε ηλικιωμένους, το άτομο νιώθει ζάλη, κεφαλαλγία κάθε φορά που σηκώνεται σε όρθια θέση, ενώ υπάρχει συνεχές αίσθημα κόπωσης και ατονίας. Αυτή η κατάσταση καλείται ορθοστατική υπόταση και στις περισσότερες περιπτώσεις οφείλεται σε διαταραχή του αυτόνομου νευρικού συστήματος αλλά συναντάται και σε άτομα που λαμβάνουν συνδυασμό φαρμάκων για την ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης.<br> <b>Γιατί πρέπει να θεραπεύσω την υπέρταση;</b><br> Θα πρέπει να έχετε ήδη ακούσει ότι η αυξημένη αρτηριακή πίεση οδηγεί σε στεφανιαία νόσο, έμφραγμα του μυοκαρδίου, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και νεφρική ανεπάρκεια. Αυτό γίνεται πιο σαφές αν σκεφτούμε ότι όταν η πίεση μας είναι υψηλή, τότε η καρδιά μας πρέπει να εργαστεί πιο σκληρά από ότι συνήθιζε.

Τι είναι η αρτηριακή πίεση;<br> Αρτηριακή πίεση είναι η πίεση που ασκεί το αίμα στο τοίχωμα των αρτηριών καθώς ρέει μέσα σε αυτές. Η αρτηριακή πίεση εξαρτάται από την ροή του αίματος (πόσο αίμα στέλνει η καρδιά μας σε κάθε συστολή) και από την αντίσταση που προβάλουν τα αγγεία μας στην ροή αυτή. Εάν η αρτηριακή πίεση είναι υψηλή, τότε η καρδιά μας πρέπει να εργαστεί δυνατότερα για να διατηρήσει επαρκή ροή αίματος στο σώμα μας. Τι σημαίνει συστολική και διαστολική πίεση; Η καρδιά “χτυπά” περισσότερο από 100.000 φορές την ημέρα. Κάθε φορά που “χτυπά”, διώχνει μια ποσότητα αίματος στις αρτηρίες μας. Αυτή η ποσότητα αίματος αυξάνει την πίεση μέσα στις αρτηρίες μας. Μεταξύ δύο χτύπων η καρδιά ξεκουράζεται και γεμίζει με αίμα. Έτσι η αρτηριακή πίεση εκφράζεται με δύο αριθμούς. Ο πρώτος αριθμός, π.χ. το 12 ή σωστότερα το 120 είναι η πίεση που ασκεί το αίμα στο τοίχωμα των αρτηριών καθώς φεύγει από την καρδιά κι ονομάζεται συστολική πίεση ή μεγάλη, ενώ ο δεύτερος αριθμός, π.χ. 8 ή σωστότερα 80 είναι η πίεση που ασκεί το αίμα στα τοιχώματα των αρτηριών όταν η καρδιά πια ξεκουράζεται κι ονομάζεται διαστολική πίεση ή μικρή. Οι μονάδες μέτρησης της πίεσης είναι τα χιλιοστά της στήλης υδραργύρου (mmHg). Ποια είναι τα επιθυμητά όρια αρτηριακής πίεσης; Η ιδανική αρτηριακή πίεση σε υγιείς ενήλικες είναι κάτω από 120 για την συστολική και κάτω από 80 για τη διαστολική. Οποιαδήποτε τιμή αρτηριακής πίεσης άνω του 140 για τη συστολική και άνω του 90 για τη διαστολική θεωρείται υπέρταση. Ειδικότερα, άτομα με τιμές αρτηριακής πίεσης μεταξύ 120-139 για την συστολική ή/και 85-89 για τη διαστολική θεωρούνται ότι έχουν οριακή υπέρταση (προ-υπέρταση) κι έχουν ανάγκη τακτικής παρακολούθησης της αρτηριακής τους πίεσης και άμεσης αλλαγής τρόπου ζωής. Όμως δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η αρτηριακή πίεση δεν παραμένει σταθερή όλο το 24ωρο, γι αυτό η διάγνωση της αρτηριακής υπέρτασης πρέπει να βασίζεται σε πολλαπλές μετρήσεις.

Ποιά είναι η συχνότητα της υπερλιπιδαιμίας στην Ελλάδα? Φαίνεται ότι 46% των ανδρών και 40% των γυναικών εχουν επίπεδα ολικής χοληστερόλης άνω των 200 mg/dl. Από αυτούς, το 40% των ανδρών και το 30% των γυναικών δεν εχουν επίγνωση της κατάστασής τους. 21% των ανδρών και 7% των γυναικών εχουν επίπεδα HDL – χοληστερόλης κάτω των 35 mg/dl. 28% των ανδρών και 13% των γυναικών εχουν επίπεδα τριγλυκεριδίων άνω των 150 mg/dl. 15% των ανδρών και 12% των γυναικών εχουν επίπεδα LDL χοληστερόλης > 160 mg/dl ενώ 52% των ανδρών και 48% των γυναικών είχαν LDL > 130 mg/dl. Από εκείνους πουείναι ενήμεροι ότι τα λιπίδια του αίματος τους ήταν παθολογικά, 36% των αδρών και 33% των γυναικών ακολουθούσαν διαιτητική αγωγή, 31% των ανδρών και 20% των γυναικών βρίσκονταν υπό φαρμακευτική αγωγή (κυρίως με στατίνες) ενώ οι υπόλοιποι δεν λάμβαναν ουδεμία αγωγή. Οι συμμετέχοντες που τηρούσαν τη Μεσογειακή διατροφή και λάμβαναν παράλληλα και στατίνη, είχαν κατά μέσο όρο 9% χαμηλότερη ολική χοληστερόλη, 19% χαμηλότερη LDL χοληστερόλη και 32% χαμηλότερη οξειδωμένη LDL χοληστερόλη, συγκρινόμενοι με εκείνους που δεν λάμβαναν αγωγή και τηρούσαν μία δίαιτα «Δυτικού τύπου».

<b>Ποιός είναι ο ρόλος της δίαιτας?</b> <br> Η δίαιτα, όπως αναδείχθηκε και από τις παραπάνω μελέτες, αποτελεί διαχρονικά τον πιο καθοριστικό παράγοντα για την αύξηση των τιμών χοληστερόλης στο αίμα μας. Τα κορεσμένα λίπη και  τα trans λιπαρά οξέα αυξάνουν τις τιμές ολικής χοληστερόλης. <br> Τα κορεσμένα λίπη είναι στερεά λίπη σε θερμοκρασία δωματίου. Προέρχονται κυρίως από ζωικές πηγές, όπως το χοιρινό κρέας, το βούτυρο αλλά και το φοινικέλαιο και καρυδέλαιο που είναι σε υγρή μορφή. Αντίθετα τα ακόρεστα λίπη που προέρχονται από φυτά και σε θερμοκρασία δωματίου είναι συνήθως σε υγρή μορφή, μειώνουν τα επίπεδα ολικής χοληστερόλης.

<h4><strong>Τι είναι η χοληστερόλη?</strong></h4>   Τη λέξη χοληστερίνη την έχουμε συνδυάσει με έναν εχθρό για την υγεία μας. Τι είναι όμως η χοληστερίνη, ή σωστότερα η χοληστερόλη; Η χοληστερόλη είναι ένα μαλακό, εύπλαστο λίπος. Το συναντάμε στις ζωικές τροφές που καταναλώνουμε. Επίσης η χοληστερόλη παράγεται από τον οργανισμό μας, κυρίως από το ήπαρ. Δεν τη συναντάμε στις φυτικές τροφές. Η χοληστερόλη είναι απαραίτητη για τη διατήρηση καλής υγείας. Πολλές σύνθετες λειτουργίες του σώματος, όπως η δημιουργία των μεμβρανών, και η σύνθεση αρκετών ορμονών εξαρτώνται από την χοληστερόλη. Στην πραγματικότητα η παρουσία της χοληστερόλης είναι τόσο σημαντική, που αν δεν την προσλάβει ο οργανισμός μας από τη δίαιτα, θα τη δημιουργήσει μόνος του. Αλλά εδώ τίθεται το ερώτημα: Αν η χοληστερόλη είναι τόσο απαραίτητη για τη διατήρηση της ζωής , τότε γιατί μπορεί να γίνει θανατηφόρα;  Η απάντηση στην ερώτηση αυτή είναι ότι <strong><u>μόνο η περίσσεια χοληστερόλης εναποτίθεται στο αρτηριακό τοίχωμα,</u></strong>και έτσι οι αυξημένες τιμές ολικής χοληστερόλης αποτελούν ένα  από τους σημαντικότερους παράγοντες για την εμφάνιση θανατηφόρων ή μη καρδιοαγγειακών επεισοδίων. Αντίθετα <u>μια μορφή λιποπρωτείνης που υπάρχει στο αίμα μας η HDL λιποπρωτείνη δρά  ευργετικά για τον οργανισμό μας. Αυτό γιατί αποτελεί έναν από τους μηχανισμούς του οργανισμού μας για να αντιμετωπίσει την περίσσεια της χοληστερόλης απομακρύνοντας την από την κυκλοφορία του αίματος</u>.